|
|
Gebruik van de GPS met kaarten
GPS en kaarten vormen eersteklas reisgezelschap, en ze kunnen je goed helpen
indien je er mee kan werken natuurlijk.

Eerst en vooral even wat uitleg over enkele concepten i.v.m. kaarten en
kaartlezen.
Eerst even een contradictie… Hoe je GPS positie localiseren op de kaart?
UTM coordinaten
Eerst even een contradictie……
De kunst om een kaart te tekenen berust enigszins op een contradictie: de
aardbol (de aarde, in 3 dimensies) moet voorgesteld worden als een vlak
(2 dimensies)…
Beginnende met de voorstelling van de aarde in volume moet er een
plan projectie gemaakt worden op papier.
- Er bestaan verschillende "foto's" van de aarde in volume
die kunnen gebruikt worden als referentie voor deze voorstelling: dit
is wat men een geodetisch systeem (of Datum) noemt. Een van de best
bekende is WGS84.
- Jou geografische coordinaten worden uitgedrukt op basis van dit geodetisch
systeem. Ze kunnen uitgedrukt worden in termen van "Latitude/Longitude
"of in vlakke coordinaten van een projectie. Er bestaan verschillende
manieren van projecties met hun bijhorende coordinaten, het best bekende
hiervan is UTM of ook het Lambert (exclusief in Frankrijk)
systeem. De meeste toestellen kennen meerdere van deze systemen.
Het is in elk geval belangrijk om je GPS in te stellen
in het juiste formaat van coordinaten die je wil terugkrijgen, in functie
van het geodetisch systeem dat je gekozen hebt. We hebben gezien dat een
kaart getekent is volgens een bepaald geodetisch systeem. Om dus de GPS
laten overeen te komen met de kaart moeten ze beiden hetzelfde systeem gebruiken.
Het basis referentiesysteem dat door de GPS gebruikt wordt is WGS84. Maar
bepaalde kaarten zijn gemaakt op basis van een ander systeem zoals European
1950 (bv oudere Belgische topo kaarten). Het eerste dat je dus moet doen
als je een GPS neemt is nakijken of hij hetzelfde geodetisch systeem gebruikt
als de kaart (dit is meestal aangegeven n de legende van de kaart). Indien
het niet aangegeven is, dan kan je nog steeds het systeem kiezen dat het
meest in de regio voorkomt. Het goede nieuws is dat meer en meer kaarten
uitgebracht worden (door hetNGI
in België, 1/20000 serie) in WGS84, in UTM coordinaten formaat, hetwelke
de communicatie tussen GPS en kaart makkelijker maakt.
Hoe je GPS positie localiseren op de kaart?
Het makkelijst is om een NGI kaart te gebruiken die "GPS compatiebel" is.
Dit betekent o.a. dat WGS84 gebruikt wordt, wat het default systeem van
je GPS is.
- controlleer dus als eerste of je GPS en kaart hetzelfde systeem gebruiken.
Met kaarten die een 1km grid hebben, is het het makkelijkst om het UTM
kilometer coordinaten formaat te gebruiken (Universal Transverse Mercator).
Indien je GPS, in UTM formaat, X = 0398 475 en Y= 5354 587 aangeeft,
waar ben je dan op de kaart? Je moet enkel het vierkant vinden met vertikale
zijden 0398 en 0399, en met horizontale zijden 5354 en 5355, en dan de
laatste 3 cijfers overbrengen.Je positie is dus 475 meter naar
rechts van de lijn 398 en 587 meter boven de lijn 5354.
UTM coordinaten
Met UTM coordinaten, die het meest gebruikt worden, is de waarde van X
afgeleid van de referentie tot het midden van een zone, waarbij de aarde
onderverdeeld is in 60 zones met 500 000 als de centrale waarde van elke
zone. België, bijvoorbeeld, bevat twee UTM zones (31 en 32, van het
westen naar het oosten).
De waarde van Y is afgeleid van de referentie tot de equator in het Noordelijk
halfrond and tot de referentie van de Zuidpool in het Zuidelijk halfrond.
In feite is deze waarde de afstand in meters dat je verwijderd bent van
de referentie (de equator of de Zuidpool).
Elk halfrond is onderverdeeld in 10 zones. Deze zones zijn gekend door
de letter N tot X in het Noordelijk halfrond en de letters C tot M in
het Zuidelijk halfrond. De UTM coordinaten zijn enkel van toepassing voor
breedtegraden tussen 80°S en 84°N inbegrepen.
|